غزلیات

غزل شمارهٔ ۱۵۶ حافظ

شاعر
حافظ
مجموعه
غزلیات
قالب
غزل
وزن
مفاعلن فعلاتن مفاعلن فعلن (مجتث مثمن مخبون محذوف)

به حسن و خُلق و وفا کس به یارِ ما نرسد

تو را در این سخن، انکارِ کارِ ما نرسد

۱

اگرچه حُسن‌فروشان به جلوه آمده‌اند

کسی به حُسن و ملاحت به یارِ ما نرسد

۲

به حق صحبت دیرین که هیچ محرمِ راز

به یارِ یک جهت حق‌گزارِ ما نرسد

۳

هزار نقش برآید ز کِلکِ صُنع و یکی

به دلپذیری نقشِ نگارِ ما نرسد

۴

هزار نقد به بازارِ کائنات آرند

یکی به سکهٔ صاحب عیارِ ما نرسد

۵

دریغ قافله عمر کآنچنان رفتند

که گَردشان به هوایِ دیارِ ما نرسد

۶

دلا ز رنجِ حسودان مرنج و واثق باش

که بد به خاطرِ امیدوارِ ما نرسد

۷

چنان بِزی که اگر خاکِ ره شوی کس را

غبارِ خاطری از رهگذارِ ما نرسد

۸

بسوخت حافظ و ترسم که شرحِ قصهٔ او

به سمعِ پادشهِ کامگارِ ما نرسد

۹

واژگان دشوار

عیار
درجهٔ خلوص زر و سیم؛ در شعر معیار سنجش ارزش.

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

ردیف: ما نرسدقافیه: ـار۹ از ۹ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

پایان مصرع‌ها

  1. نرسدنرسد
  2. آمده‌اندنرسد
  3. رازنرسد
  4. یکینرسد
  5. آرندنرسد
  6. رفتندنرسد
  7. باشنرسد
  8. رانرسد
  9. اونرسد

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

فال حافظ

با نیت دل، از دیوان فال بگیرید

تعبیر کوتاه این غزل (برداشتی ادبی، نه پیشگویی)

فال بر قدرشناسی از پیوندی راستین و بی‌همتا، پایداری در برابر حسادت و مهربانی با دیگران تأکید دارد. از گذر عمر دریغ بخور، اما دل به رنج حسودان نسپار؛ نگرانی از شنیده‌نشدن حرف دل نیز در شعر پیداست.

نیت کن و فال بگیر

دربارهٔ حافظ

۶۹۵ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ غزلیات (۴۹۵ شعر) قرار دارد.