غزلیات

غزل شمارهٔ ۳۴۳ حافظ

شاعر
حافظ
مجموعه
غزلیات
قالب
غزل
وزن
مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف)

چِل سال بیش رفت که من لاف می‌زنم

کز چاکرانِ پیرِ مُغان کمترین منم

۱

هرگز به یُمنِ عاطفَتِ پیرِ مِی‌فروش

ساغر تُهی نشد ز مِیِ صافِ روشنم

۲

از جاهِ عشق و دولتِ رندانِ پاک‌باز

پیوسته صدرِ مَصطَبِه‌ها بود مَسکنم

۳

در شأنِ من به دُردکِشی ظنِّ بَد مبر

کآلوده گشت جامه، ولی پاک‌دامنم

۴

شهبازِ دست پادشهم، این چه حالت است؟

کز یاد بُرده‌اند هوایِ نشیمنم

۵

حیف است بلبلی چو من اکنون در این قفس

با این لسانِ عَذب، که خامُش چو سوسنم

۶

آب و هوای فارس عجب سِفله‌پرور است

کو همرهی؟ که خیمه از این خاک بَرکَنَم

۷

حافظ! به زیرِ خرقه قدح تا به کِی کشی؟

در بزمِ خواجه، پرده ز کارَت برافکنم

۸

توران‌شهِ خجسته که در من یَزیدِ فضل

شد مِنَّتِ مَواهبِ او طوقِ گردنم

۹

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

قافیه: ـنم۹ از ۹ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

پایان مصرع‌ها

  1. می‌زنممنم
  2. می‌فروشروشنم
  3. پاک‌بازمسکنم
  4. مبرپاک‌دامنم
  5. استنشیمنم
  6. قفسسوسنم
  7. استبرکنم
  8. کشیبرافکنم
  9. فضلگردنم

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

فال حافظ

با نیت دل، از دیوان فال بگیرید

تعبیر کوتاه این غزل (برداشتی ادبی، نه پیشگویی)

این فال از وفاداری و قدردانی در کنار احساسِ نادیده‌ماندن و محدودیت می‌گوید. ظاهرِ آشفته را نباید نشانهٔ ناپاکی دانست؛ با این حال، خاموش‌ماندن و ماندن در محیطی ناسازگار نیز رنج‌آور است. میان سپاس از پشتیبان و میل به رهایی از وضع موجود، نیاز به روشن‌گویی و بازنگری دیده می‌شود.

نیت کن و فال بگیر

دربارهٔ حافظ

۶۹۵ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ غزلیات (۴۹۵ شعر) قرار دارد.