قطعات

شمارهٔ ۲۱۶ خاقانی

شاعر
خاقانی
مجموعه
قطعات
قالب
قطعه
وزن
فعلاتن مفاعلن فعلن (خفیف مسدس مخبون)

من که خاقانیم نموداری

مختصر دیده‌ام ز طالع خویش

۱

گرچه هر کوکب سعادت بخش

برگذر دیده‌ام ز طالع خویش

۲

بیت اولاد و بیت اخوان را

بسته در دیده‌ام ز طالع خویش

۳

لیکن از هشتم و ششم خود را

کم ضرر دیده‌ام ز طالع خویش

۴

بس که بیت الحیات را ز نخست

شیر نر دیده‌ام ز طالع خویش

۵

باز وقت ظفر به بیت‌المال

سگ‌تر دیده‌ام ز طالع خویش

۶

سر خر کو به خواب در بخت است

دورتر دیده‌ام ز طالع خویش

۷

پس به بیداری آزمایش را

دم خر دیده‌ام ز طالع خویش

۸

هست صد عیب طالعم را لیک

یک هنر دیده‌ام ز طالع خویش

۹

که نماند دراز دشمن من

من اثر دیده‌ام ز طالع خویش

۱۰

بر کس آزار من مبارک نیست

اینقدر دیده‌ام ز طالع خویش

۱۱

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

ردیف احتمالی: ام ز طالع خویشقافیه: ـدیده۱۱ از ۱۱ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

«ام ز طالع خویش» به واژهٔ پیش از خود چسبیده است؛ ممکن است نشانهٔ جمع یا پسوند دستوری باشد نه ردیفی جدا. تشخیص نهایی با تحلیل ادبیِ انسانی است.

  • واژهٔ پیش از ردیف در همهٔ مصرع‌ها یکی است
  • ردیف بلند (سه واژه یا بیشتر)
  • ردیف با نیم‌فاصله به واژه چسبیده است؛ ممکن است جزئی از خود واژه باشد
  • مصرع نخست مطلع در الگو نمی‌گنجد

پایان مصرع‌ها

  1. نموداریخویش
  2. بخشخویش
  3. راخویش
  4. راخویش
  5. نخستخویش
  6. بیت‌المالخویش
  7. استخویش
  8. راخویش
  9. لیکخویش
  10. منخویش
  11. نیستخویش

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

دربارهٔ خاقانی

۱٬۳۶۴ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ قطعات (۳۶۲ شعر) قرار دارد.