غزلیات

غزل شمارهٔ ۵۲ سعدی

شاعر
سعدی
مجموعه
غزلیات
قالب
غزل
وزن
مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن (هزج مثمن سالم)

خلاف راستی باشد خلاف رای درویشان

بنه گر همتی داری سری در پای درویشان

۱

گرت آیینه‌ای باید که نور حق در او بینی

نبینی در همه عالم مگر سیمای درویشان

۲

قبا بر قد سلطانان چنان زیبا نمی‌آید

که این خُلقان گردآلوده را بالای درویشان

۳

به مأوی سر فرود آرند درویشان؟ معاذ الله

وگر خود جنت‌المأوی بوَد مأوای درویشان

۴

وگر خواهند درویشان مَلَک را صنع آن باشد

که مُلک پادشاهان را کند یغمای درویشان

۵

گر از یک نیمه زور آرد سپاه مشرق و مغرب

ز دیگر نیمه بس باشد تن تنهای درویشان

۶

کسی آزار درویشان تواند جست؟ لا والله

که گر خود زهر پیش آرد بوَد حلوای درویشان

۷

تو زر داری و زن داری و سیم و سود و سرمایه

کجا با این همه شغلت بوَد پروای درویشان

۸

که حق بینند و حق گویند و حق جویند و حق باشد

هر آن معنی که آید در دل دانای درویشان

۹

دو عالم چیست تا در چشم اینان قیمتی دارد

دویی هرگز نباشد در دل یکتای درویشان

۱۰

سرای و سیم و زر در باز و عقل و جان و دل سعدی

حریف این است اگر داری سر سودای درویشان

۱۱

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

ردیف احتمالی: درویشانقافیه: ـای۱۱ از ۱۱ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

«درویشان» به واژهٔ پیش از خود چسبیده است؛ ممکن است نشانهٔ جمع یا پسوند دستوری باشد نه ردیفی جدا. تشخیص نهایی با تحلیل ادبیِ انسانی است.

  • پایان مشترک ممکن است فقط یک پسوند دستوری باشد

پایان مصرع‌ها

  1. درویشاندرویشان
  2. بینیدرویشان
  3. نمی‌آیددرویشان
  4. اللهدرویشان
  5. باشددرویشان
  6. مغربدرویشان
  7. واللهدرویشان
  8. سرمایهدرویشان
  9. باشددرویشان
  10. دارددرویشان
  11. سعدیدرویشان

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

دربارهٔ سعدی

۲٬۰۱۰ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ غزلیات (۶۵ شعر) قرار دارد.