غزلیات
معنی بیت‌به‌بیت
دوش از مسجد سویِ میخانه آمد پیرِ ما / چیست یارانِ طریقت بعد از این تدبیرِ ما؟
دیشب پیر و راهنمای ما از مسجد به میخانه آمد. ای یاران طریقت، از این پس چه تدبیری باید در پیش بگیریم؟
بازگشت به بیت ۱ما مریدان روی سویِ قبله چون آریم؟ چون / روی سویِ خانهٔ خَمّار دارد پیرِ ما
وقتی پیر ما رو به خانهٔ می‌فروش دارد، ما مریدان چگونه رو به قبله بیاوریم؟
بازگشت به بیت ۲در خراباتِ طریقت ما به هم منزل شویم / کاین‌چنین رفته است در عهدِ ازل تقدیرِ ما
در خرابات طریقت، سرانجام هم‌منزل و همراه می‌شویم. گوینده می‌گوید از همان آغاز چنین سرنوشتی برای ما رقم خورده است.
بازگشت به بیت ۳عقل اگر داند که دل در بندِ زلفش چون خوش است / عاقلان دیوانه گردند از پیِ زنجیرِ ما
اگر عقل می‌فهمید که دلِ گرفتار زلف او چه حالی خوش دارد، خردمندان نیز برای رسیدن به زنجیر ما دیوانه می‌شدند.
بازگشت به بیت ۴رویِ خوبت آیتی از لطف بر ما کشف کرد / زان زمان جز لطف و خوبی نیست در تفسیرِ ما
چهرهٔ زیبای تو نشانه‌ای از لطف را بر ما آشکار کرد. از آن پس، در برداشت ما جز لطف و زیبایی چیزی نیست.
بازگشت به بیت ۵با دلِ سنگینت آیا هیچ درگیرد شبی / آهِ آتشناک و سوزِ سینهٔ شبگیرِ ما؟
آیا آه سوزان و دردِ سینهٔ ما که تا سپیده‌دم ادامه دارد، شبی بر دل سنگ تو اثر می‌گذارد؟
بازگشت به بیت ۶تیرِ آهِ ما ز گردون بگذرد حافظ خموش / رحم کن بر جانِ خود پرهیز کن از تیرِ ما
حافظ، خاموش باش؛ آه ما از آسمان هم می‌گذرد. بر جان خود رحم کن و از تیر آه ما دوری کن.
بازگشت به بیت ۷
واژگان دشوار
- طریقت
- راه و روش سلوک عرفانی.
- میخانه
- جایی که می عرضه می‌شود؛ در شعر عرفانی نماد جای رهایی از ظاهرسازی است.
قافیه و ردیف
نتیجهٔ پیشنهادی
پایان مصرع‌ها
- ماما
- چونما
- شویمما
- استما
- کردما
- شبیما
- خموشما
فال حافظ
نیت کن و فال بگیربا نیت دل، از دیوان فال بگیرید
تعبیر کوتاه این غزل (برداشتی ادبی، نه پیشگویی)
این فال از دگرگونی در مسیر و پیروی از راهی دلخواه می‌گوید؛ راهی که شاید با رسم معمول سازگار نباشد. مهر و دلبستگی می‌تواند نگاهت را دگرگون کند، اما بهتر است شور و رنج دل را با خویشتن‌داری همراه کنی.
