غزلیات

غزل شمارهٔ ۴۲۳ حافظ

شاعر
حافظ
مجموعه
غزلیات
قالب
غزل
وزن
فعلاتن فعلاتن فعلاتن فعلن (رمل مثمن مخبون محذوف)

دوش رفتم به در میکده خواب‌آلوده

خرقه تر دامن و سجّاده شراب‌آلوده

۱

آمد افسوس‌کنان مغبچهٔ باده‌فروش

گفت بیدار شو ای رهرو خواب‌آلوده

۲

شست و شویی کن و آن‌گه به خرابات خِرام

تا نگردد ز تو این دیر خراب آلوده

۳

به هوای لب شیرین پسران چند کنی

جوهر روح به یاقوت مذاب آلوده

۴

به طهارت گذران منزل پیری و مکن

خلعت شیب چو تشریف شباب آلوده

۵

پاک و صافی شو و از چاه طبیعت به در آی

که صفایی ندهد آب تراب‌آلوده

۶

گفتم ای جان جهان دفتر گل عیبی نیست

که شود فصل بهار از می ناب آلوده

۷

آشنایانِ رهِ عشق در این بحر عمیق

غرقه گشتند و نگشتند به آب آلوده

۸

گفت حافظ لغز و نکته به یاران مفروش

آه از این لطف به انواع عتاب آلوده

۹

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

ردیف احتمالی: آلودهقافیه: ـاب۸ از ۹ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

«آلوده» به واژهٔ پیش از خود چسبیده است؛ ممکن است نشانهٔ جمع یا پسوند دستوری باشد نه ردیفی جدا. تشخیص نهایی با تحلیل ادبیِ انسانی است.

  • ردیف با نیم‌فاصله به واژه چسبیده است؛ ممکن است جزئی از خود واژه باشد
  • برخی مصرع‌ها از الگو پیروی نمی‌کنند
  • با حروف قافیهٔ منبع هم‌خوان نیست

پایان مصرع‌ها

  1. خواب‌آلودهشراب‌آلوده
  2. باده‌فروشخواب‌آلوده
  3. خرامآلوده
  4. کنیآلوده
  5. مکنآلوده
  6. آیتراب‌آلوده
  7. نیستآلوده
  8. عمیقآلوده
  9. مفروشآلوده

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

فال حافظ

با نیت دل، از دیوان فال بگیرید

تعبیر کوتاه این غزل (برداشتی ادبی، نه پیشگویی)

این فال دعوت به بیداری و پاک‌کردن دل از دلبستگی‌های فرساینده است. با صداقت و صفای درون، راه عشق ژرف‌تر می‌شود؛ از خودنمایی و نکته‌فروشی بپرهیز.

نیت کن و فال بگیر

دربارهٔ حافظ

۶۹۵ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ غزلیات (۴۹۵ شعر) قرار دارد.