دفتر اول

بخش ۳۴ - در بیان آنکه حضرت خواجه بزرگوار قدس سره می فرمودند که بنای کار را به نفس می باید کرد چنانکه اشتغال به وظیفه و زمان حال از تذکر ماضی و تفکر در مستقبل را مشغول گرداند و نفس را مگذارد که ضایع گذرد جامی

شاعر
جامی
مجموعه
دفتر اول
قالب
مثنوی
وزن
فعلاتن مفاعلن فعلن (خفیف مسدس مخبون)

خواجه پاک دین پاک نفس

روح الله روحه الاقدس

۱

گفت عارف که در وفا فرد است

کار خود بر نفس بنا کرده ست

۲

هیچگه پیش و پس نمی نگرد

نقد خود جز نفس نمی شمرد

۳

ما مضی مات و المؤمل غیب

نیست جز نقد وقتش اندر جیب

۴

می کند از سر شعور و وقوف

هر نفس را به حق آن مصروف

۵

شده امروز و دی و فردایش

نقطه خاک گشته مأموایش

۶

شغل حالش سترده است از دل

ذکر ماضی و فکر مستقبل

۷

خارج از اختلاف روز و شب است

وقت را گاه ابن و گاه آب است

۸

این وقت است اگر تصرف حال

باشد او را محول احوال

۹

ورز قید تصرفش بدر است

وقت فرزند اوست او پدر است

۱۰

نیست او ابن وقت ابوالوقت است

وقتش ایمن ز وصمت و مقت است

۱۱

وقت ها را به قدرت مولا

می کند صرف افضل و اولی

۱۲

دربارهٔ جامی

۳٬۳۹۱ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ دفتر اول (۱۷۷ شعر) قرار دارد.