غزلیات

غزل شمارهٔ ۸۵ عطار

شاعر
عطار
مجموعه
غزلیات
قالب
غزل
وزن
مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)

جهانی جان چو پروانه از آن است

که آن ترسا بچه شمع جهان است

۱

به ترسایی درافتادم که پیوست

مرا زنارِ زلفش بر میان است

۲

درآمد دوش آن ترسا بچه مست

مرا گفتا که دین من عیان است

۳

درین دین گر بقا خواهی فنا شو

که گر سودی کنی آنجا زیان است

۴

بدو گفتم نشانی ده ازین راه

مرا گفتا که این ره بی‌نشان است

۵

ز پیدایی هویدا در هویداست

ز پنهانی نهان اندر نهان است

۶

فنا اندر فنای است و عجب این

که اندر وی بقایِ جاودان است

۷

چو پیدا و نهان دانستی این راه

یقین می‌دان که نه این و نه آن است

۸

به دین ما درآ گر مرد کفری

که عاشق غیر این دین کفردان است

۹

یقین می‌دان که کفر عاشقی را

بنا بر کافریِ جاودان است

۱۰

اگر داری سر این پای در نه

به ترک جان بگو چه جای جان است

۱۱

وگرنه با سلامت رو که با تو

سخن گفتن ز دلق و طیلسان است

۱۲

برو عطار و تن زن زانکه این شرح

نه کار توست کار رهبران است

۱۳

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

ردیف احتمالی: استقافیه: ـان۱۲ از ۱۳ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

«است» به واژهٔ پیش از خود چسبیده است؛ ممکن است نشانهٔ جمع یا پسوند دستوری باشد نه ردیفی جدا. تشخیص نهایی با تحلیل ادبیِ انسانی است.

  • پایان مشترک ممکن است فقط یک پسوند دستوری باشد
  • برخی مصرع‌ها از الگو پیروی نمی‌کنند
  • مصرع نخست مطلع در الگو نمی‌گنجد

پایان مصرع‌ها

  1. استاست
  2. پیوستاست
  3. مستاست
  4. شواست
  5. راهاست
  6. هویداستاست
  7. ایناست
  8. راهاست
  9. کفریاست
  10. رااست
  11. نهاست
  12. تواست
  13. شرحاست

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

دربارهٔ عطار

۵٬۰۱۵ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ غزلیات (۸۵۲ شعر) قرار دارد.