غزلیات

غزل شمارهٔ ۹۲۱ مولانا

شاعر
مولانا
مجموعه
غزلیات
قالب
غزل
وزن
مفاعلن فعلاتن مفاعلن فعلن (مجتث مثمن مخبون محذوف)

سخن که خیزد از جان ز جان حجاب کند

ز گوهر و لب دریا زبان حجاب کند

۱

بیان حکمت اگر چه شگرف مشعله ایست

ز آفتاب حقایق بیان حجاب کند

۲

جهان کفست و صفات خداست چون دریا

ز صاف بحر کف این جهان حجاب کند

۳

همی‌شکاف تو کف را که تا به آب رسی

به کف بحر بمنگر که آن حجاب کند

۴

ز نقش‌های زمین و ز آسمان مندیش

که نقش‌های زمین و زمان حجاب کند

۵

برای مغز سخن قشر حرف را بشکاف

که زلف‌ها ز جمال بتان حجاب کند

۶

تو هر خیال که کشف حجاب پنداری

بیفکنش که تو را خود همان حجاب کند

۷

نشان آیت حقست این جهان فنا

ولی ز خوبی حق این نشان حجاب کند

۸

ز شمس تبریز ار چه قراضه‌ایست وجود

قراضه‌ایست که جان را ز کان حجاب کند

۹

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

ردیف احتمالی: حجاب کندقافیه: ـان۸ از ۹ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

«حجاب کند» به واژهٔ پیش از خود چسبیده است؛ ممکن است نشانهٔ جمع یا پسوند دستوری باشد نه ردیفی جدا. تشخیص نهایی با تحلیل ادبیِ انسانی است.

  • پایان مشترک ممکن است فقط یک پسوند دستوری باشد
  • برخی مصرع‌ها از الگو پیروی نمی‌کنند

پایان مصرع‌ها

  1. کندکند
  2. ایستکند
  3. دریاکند
  4. رسیکند
  5. مندیشکند
  6. بشکافکند
  7. پنداریکند
  8. فناکند
  9. وجودکند

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

دربارهٔ مولانا

۶٬۳۲۹ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ غزلیات (۳٬۲۳۰ شعر) قرار دارد.