واژه

ساقی

کسی که در مجلس بزم می‌ریزد و جام می‌دهد؛ در شعر عرفانی گاه نمادی از مرشد یا واسطهٔ فیض است.

در شعر فارسی ساقی هم شخصی واقعی در مجلس بزم است و هم نماد. در غزل‌های عرفانی، ساقی را گاه به‌منزلهٔ راهنما یا فیض‌بخش معنا می‌کنند. معنای دقیق هر نمونه به زمینهٔ شعر بستگی دارد. بنابراین ساقی را باید همواره در بافت همان غزل خواند و از یک معنای ثابت برای همهٔ بیت‌ها پرهیز کرد.

نمونه در شعر

بیا ساقی! آن مِی که حال آورَد کرامت فزاید، کمال آورَد
ساقی‌نامه حافظ شیرازی — واژهٔ «ساقی» در این بیت آمده است.
خانه بی‌تشویش و ساقی یار و مطرب نکته‌گوی موسم عیش است و دور ساغر و عهد شباب
شمارهٔ ۲ حافظ شیرازی — واژهٔ «ساقی» در این بیت آمده است.

منابع

مدخل‌های مرتبط

آخرین بازبینی: ۲۵ مهر ۱۴۰۵