غزلیات

غزل شمارهٔ ۱۶۵۹ بیدل دهلوی

مجموعه
غزلیات
قالب
غزل
وزن
مفاعلن فعلاتن مفاعلن فعلن (مجتث مثمن مخبون محذوف)

شبی‌که شعلهٔ یاد تو داشت سیر جگر

چو اخگرم عرق چهره بود خاکستر

۱

سراغ صبح مهیای ساز گم شدن‌ست

نموده‌اند مرا در شکست رنگ اثر

۲

سبکروان فنا با نفس نمی‌سازند

ز دود ریشه ندارند دانه‌های شرر

۳

کمال سوختگان پیچ و تاب نومیدی‌ست

فتیله آینهٔ داغ را بود جوهر

۴

به محفلی‌که نگاهش تغافل‌آلودست

به گرد حلقهٔ ماتم تپد خط ساغر

۵

به وصف صبح بناگوش او چه پردازد

ز رشته است نفس خشک در دل گوهر

۶

مناز بر هنر ای ساده‌دل که آینه‌ها

ز دست جوهر خود خاک کرده‌اند به سر

۷

فروغ محفل بی‌آبروی عمر هواست

به جز نفس نتوان رفتن از بساط سحر

۸

تپش‌ کدورتم از طبع منفعل نرود

نمی‌رود به فشردن غبار دامن تر

۹

خروش اهل حیا پرده‌دار خاموشی‌ست

صدای‌ کاسهٔ چشم است پیچ و تاب نظر

۱۰

گرفتم آنکه به خود وارسی چه خواهی دید

چو عکس بر در آیینه احتیاج مبر

۱۱

به سلک نظم رسید آبروی ما بیدل

گهر به رشته کشیدیم از خط مسطر

۱۲

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

قافیه: ـر۱۲ از ۱۲ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

  • پایانِ مشترک فقط یک حرف است

پایان مصرع‌ها

  1. جگرخاکستر
  2. شدن‌ستاثر
  3. نمی‌سازندشرر
  4. نومیدی‌ستجوهر
  5. تغافل‌آلودستساغر
  6. پردازدگوهر
  7. آینه‌هاسر
  8. هواستسحر
  9. نرودتر
  10. خاموشی‌ستنظر
  11. دیدمبر
  12. بیدلمسطر

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

دربارهٔ بیدل دهلوی

۲٬۸۲۸ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ غزلیات (۲٬۸۲۷ شعر) قرار دارد.