غزلیات

غزل شمارهٔ ۲۲۳۹ بیدل دهلوی

مجموعه
غزلیات
قالب
غزل
وزن
مفاعلن فعلاتن مفاعلن فعلن (مجتث مثمن مخبون محذوف)

چمن طراز شکوه جهان نیرنگم

مسلّم است چو طاووس سکهٔ رنگم

۱

ز نیستان تعلق به صد هزار گره

نیی نرست ‌که ‌گردد حریف آهنگم

۲

دل ستم‌زده با تنگنای جسم نساخت

فشار ریخت برون آبگینه از سنگم

۳

بهار دهر ندارد ز خندهٔ اوهام

ذخیره‌ای که کند میهمانی بنگم

۴

چه نغمه واکشم از دل ‌که لعل خاموشت

بریشم از رگ یاقوت بست بر سنگم

۵

به یاد چشم تو عمریست می‌روم از خویش

به میل سرمه شکستند گرد فرسنگم

۶

مباد وحشت ناز تو رنگ چین ریزد

به دامن تو نهفته است صورت چنگم

۷

به‌جز غبار ندانم چه بایدم سنجید

ترازوی نفسم‌، باد می‌برد سنگم

۸

به هیچ صورتم از انفعال رستن نیست

عرق سرشت تری چون طبیعت ننگم

۹

چنار تا به‌ کجا عیب مفلسی پوشد

هزار دستم و بیرون آستین تنگم

۱۰

شکسته بالم و در هیچ جا قرارم نیست

به این چمن برسانید نامهٔ رنگم

۱۱

چو سایه آینهٔ تیره‌روز خود بیدل

به صیقلی نرساندم مگر خورد زنگم

۱۲

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

قافیه: ـنگم۱۲ از ۱۲ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

پایان مصرع‌ها

  1. نیرنگمرنگم
  2. گرهآهنگم
  3. نساختسنگم
  4. اوهامبنگم
  5. خاموشتسنگم
  6. خویشفرسنگم
  7. ریزدچنگم
  8. سنجیدسنگم
  9. نیستننگم
  10. پوشدتنگم
  11. نیسترنگم
  12. بیدلزنگم

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

دربارهٔ بیدل دهلوی

۲٬۸۲۸ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ غزلیات (۲٬۸۲۷ شعر) قرار دارد.