قطعات

شمارهٔ ۲۲۵ - در شکر عطای جاریه که پادشاه وقت به او کرده است خاقانی

شاعر
خاقانی
مجموعه
قطعات
قالب
قطعه
وزن
فاعلاتن فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مثمن محذوف)

خسروا خاقانی عذرا سخن هندوی توست

هندوئی را ترک عذرا دادی احسنت ای ملک

۱

او غلام داغ بر رخ عنبر درگاه توست

عنبری را در دریا دادی احسنت ای ملک

۲

خادمش گردند خاتونان خرگاه فلک

تا ورا خاتون یغما دادی احسنت ای ملک

۳

بر قراخان شب و آقسُنقر روز از شرف

در طغان شاهیش طغرا دادی احسنت ای ملک

۴

روی در دریای دولت، پشت بر کوه بقا

کز جوار حضرتش جا دادی احسنت ای ملک

۵

برگرفتی آب از خاک سیه خورشیدوار

راوقش کردی و بالا دادی احسنت ای ملک

۶

چون ز دارالظلم شروان ناتوانش یافتی

شربت عدلش مصفا دادی احسنت ای ملک

۷

چون غریبش یافتی چون عقل و چون عقل از جهات

خانهٔ بالاش ماوی دادی احسنت ای ملک

۸

ساختی کاخ سلیمان جای بانوی سبا

پس به دست مرغ گویا دادی احسنت ای ملک

۹

مرغ را دیدی که عنقا مهر و زال اندیشه بود

خانهٔ رستم به عنقا دادی احسنت ای ملک

۱۰

بهمن اسفندیاری کاخ رستم سیستان

سیستان را بهمن‌آسا دادی احسنت ای ملک

۱۱

خانه چون خلد است و من چون آدمم زیرا مرا

حور گندم‌گون حسنا دادی احسنت ای ملک

۱۲

نایب یزدان توئی امروز و چون یزدان مرا

خلد بخشیدی و حورا دادی احسنت ای ملک

۱۳

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

ردیف: دادی احسنت ای ملکقافیه: ـا۱۲ از ۱۳ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

  • ردیف بلند (سه واژه یا بیشتر)
  • برخی مصرع‌ها از الگو پیروی نمی‌کنند
  • مصرع نخست مطلع در الگو نمی‌گنجد

پایان مصرع‌ها

  1. توستملک
  2. توستملک
  3. فلکملک
  4. شرفملک
  5. بقاملک
  6. خورشیدوارملک
  7. یافتیملک
  8. جهاتملک
  9. سباملک
  10. بودملک
  11. سیستانملک
  12. مراملک
  13. مراملک

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

دربارهٔ خاقانی

۱٬۳۶۴ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ قطعات (۳۶۲ شعر) قرار دارد.