غزلیات

غزل شمارهٔ ۱۹۴۷ مولانا

شاعر
مولانا
مجموعه
غزلیات
قالب
غزل
وزن
فاعلاتن فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مثمن محذوف)

سوی بیماران خود شد شاه مه رویان من

گفت ای رخ‌های زرد و زعفرانستان من

۱

زعفرانستان خود را آب خواهم داد آب

زعفران را گل کنم از چشمه حیوان من

۲

زرد و سرخ و خار و گل در حکم و در فرمان ماست

سر منه جز بر خط فرمان من فرمان من

۳

ماه رویان جهان از حسن ما دزدند حسن

ذره‌ای دزدیده‌اند از حسن و از احسان من

۴

عاقبت آن ماه رویان کاه رویان می شوند

حال دزدان این بود در حضرت سلطان من

۵

روز شد ای خاکیان دزدیده‌ها را رد کنید

خاک را ملک از کجا حسن از کجا ای جان من

۶

شب چو شد خورشید غایب اختران لافی زنند

زهره گوید آن من دان ماه گوید آن من

۷

مشتری از کیسه زر جعفری بیرون کند

با زحل مریخ گوید خنجر بران من

۸

وان عطارد صدر گیرد که منم صدرالصدور

چرخ‌ها ملک من است و برج‌ها ارکان من

۹

آفتاب از سوی مشرق صبحدم لشکر کشد

گوید ای دزدان کجا رفتید اینک آن من

۱۰

زهره زهره درید و ماه را گردن شکست

شد عطارد خشک و بارد با رخ رخشان من

۱۱

کار مریخ و زحل از نور ماهم درشکست

مشتری مفلس برآمد کاه شد همیان من

۱۲

چون یکی میدان دوانید آفتاب آمد ندا

هان و هان ای بی‌ادب بیرون شو از میدان من

۱۳

آفتاب آفتابم آفتابا تو برو

در چه مغرب فرورو باش در زندان من

۱۴

وقت صبح از گور مشرق سر برآر و زنده شو

منکران حشر را آگه کن از برهان من

۱۵

عید هر کس آن مهی باشد که او قربان او است

عید تو ماه من آمد ای شده قربان من

۱۶

شمس تبریزی چو تافت از برج لاشرقیه

تاب ذات او برون شد از حد و امکان من

۱۷

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

ردیف احتمالی: منقافیه: ـان۱۵ از ۱۷ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

«من» به واژهٔ پیش از خود چسبیده است؛ ممکن است نشانهٔ جمع یا پسوند دستوری باشد نه ردیفی جدا. تشخیص نهایی با تحلیل ادبیِ انسانی است.

  • پایان مشترک ممکن است فقط یک پسوند دستوری باشد
  • برخی مصرع‌ها از الگو پیروی نمی‌کنند

پایان مصرع‌ها

  1. منمن
  2. آبمن
  3. ماستمن
  4. حسنمن
  5. شوندمن
  6. کنیدمن
  7. زنندمن
  8. کندمن
  9. صدرالصدورمن
  10. کشدمن
  11. شکستمن
  12. درشکستمن
  13. ندامن
  14. برومن

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

دربارهٔ مولانا

۶٬۳۲۹ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ غزلیات (۳٬۲۳۰ شعر) قرار دارد.