غزلیات

غزل شمارهٔ ۲۰۷۸ مولانا

شاعر
مولانا
مجموعه
غزلیات
قالب
غزل
وزن
مفاعلن فعلاتن مفاعلن فعلن (مجتث مثمن مخبون محذوف)

چهار روز ببودم به پیش تو مهمان

سه روز دیگر خواهم بدن یقین می‌دان

۱

به حق این سه و آن چار رو ترش نکنی

که تا نیفتد این دل به صد هزار گمان

۲

به هر طعام خوشم من جز این یکی ترشی

که سخت این ترشی کند می‌کند دندان

۳

که جمله ترشی‌ها بدان گوار شود

که تو ترش نکنی روی ای گل خندان

۴

گشای آن لب خندان که آن گوارش ماست

که تعبیه‌ست دو صد گلشکر در آن احسان

۵

ترش مکن که نخواهد ترش شدن آن رو

که می‌دهد مدد قند هر دمش رحمان

۶

چه جای این که اگر صد هزار تلخ و ترش

به نزد روی تو افتد شود خوش و شادان

۷

مگر به روز قیامت نهان شود رویت

وگر نه دوزخ خوشتر شود ز صدر جنان

۸

اگر میان زمستان بهار نو خواهی

درآ به باغ جمالت درخت‌ها بفشان

۹

به روز جمعه چو خواهی که عیدها بینند

برآی بر سر منبر صفات خود برخوان

۱۰

غلط شدم که تو گر برروی به منبر بر

پری برآرد منبر چو دل شود پران

۱۱

مرا به قند و شکرهای خویش مهمان کن

علف میاور پیشم منه نیم حیوان

۱۲

فرشته از چه خورد از جمال حضرت حق

غذای ماه و ستاره ز آفتاب جهان

۱۳

غذای خلق در آن قحط حسن یوسف بود

که اهل مصر رهیده بدند از غم نان

۱۴

خمش کنم که دگربار یار می‌خواهد

که درروم به سخن او برون جهد ز میان

۱۵

غلط که او چو بخواهد که از خرم فکند

حذر چه سود کند یا گرفتن پالان

۱۶

مگر همو بنماید ره حذر کردن

همو بدوزد انبان همو درد انبان

۱۷

مرا سخن همه با او است گرچه در ظاهر

عتاب و صلح کنم گرم با فلان و فلان

۱۸

خمش که تا نزند بر چنین حدیث هوا

از آنک باد هوا نیست محرم ایشان

۱۹

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

قافیه: ـان۱۹ از ۱۹ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

«» به واژهٔ پیش از خود چسبیده است؛ ممکن است نشانهٔ جمع یا پسوند دستوری باشد نه ردیفی جدا. تشخیص نهایی با تحلیل ادبیِ انسانی است.

  • پایان مشترک ممکن است فقط یک پسوند دستوری باشد

پایان مصرع‌ها

  1. مهمانمی‌دان
  2. نکنیگمان
  3. ترشیدندان
  4. شودخندان
  5. ماستاحسان
  6. رورحمان
  7. ترششادان
  8. رویتجنان
  9. خواهیبفشان
  10. بینندبرخوان
  11. برپران
  12. کنحیوان
  13. حقجهان
  14. بودنان

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

دربارهٔ مولانا

۶٬۳۲۹ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ غزلیات (۳٬۲۳۰ شعر) قرار دارد.