غزلیات

غزل شمارهٔ ۹۴۵ مولانا

شاعر
مولانا
مجموعه
غزلیات
قالب
غزل
وزن
مفاعلن فعلاتن مفاعلن فعلن (مجتث مثمن مخبون محذوف)

ندا رسید به جان‌ها که چند می‌پایید

به سوی خانه اصلی خویش بازآیید

۱

چو قاف قربت ما زاد و بود اصل شماست

به کوه قاف بپرید خوش چو عنقایید

۲

ز آب و گل چو چنین کنده ایست بر پاتان

به جهد کنده ز پا پاره پاره بگشایید

۳

سفر کنید از این غربت و به خانه روید

از این فراق ملولیم عزم فرمایید

۴

به دوغ گنده و آب چه و بیابان‌ها

حیات خویش به بیهوده چند فرسایید

۵

خدای پر شما را ز جهد ساخته است

چو زنده‌اید بجنبید و جهد بنمایید

۶

به کاهلی پر و بال امید می‌پوسد

چو پر و بال بریزد دگر چه را شایید

۷

از این خلاص ملولید و قعر این چه نی

هلا مبارک در قعر چاه می‌پایید

۸

ندای فاعتبروا بشنوید اولوالابصار

نه کودکیت سر آستین چه می‌خایید

۹

خود اعتبار چه باشد به جز ز جو جستن

هلا ز جو بجهید آن طرف چو برنایید

۱۰

درون هاون شهوت چه آب می‌کوبید

چو آبتان نبود باد لاف پیمایید

۱۱

حطام خواند خدا این حشیش دنیا را

در این حشیش چو حیوان چه ژاژ می‌خایید

۱۲

هلا که باده بیامد ز خم برون آیید

پی قطایف و پالوده تن بپالایید

۱۳

هلا که شاهد جان آینه همی‌جوید

به صیقل آینه‌ها را ز زنگ بزدایید

۱۴

نمی‌هلند که مخلص بگویم این‌ها را

ز اصل چشمه بجویید آن چو جویایید

۱۵

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

قافیه: ـایید۱۴ از ۱۵ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

  • برخی مصرع‌ها از الگو پیروی نمی‌کنند

پایان مصرع‌ها

  1. می‌پاییدبازآیید
  2. شماستعنقایید
  3. پاتانبگشایید
  4. رویدفرمایید
  5. بیابان‌هافرسایید
  6. استبنمایید
  7. می‌پوسدشایید
  8. نیمی‌پایید
  9. اولوالابصارمی‌خایید
  10. جستنبرنایید
  11. می‌کوبیدپیمایید
  12. رامی‌خایید
  13. آییدبپالایید
  14. همی‌جویدبزدایید

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

دربارهٔ مولانا

۶٬۳۲۹ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ غزلیات (۳٬۲۳۰ شعر) قرار دارد.