غزلیات

غزل شمارهٔ ۵۶ سعدی

شاعر
سعدی
مجموعه
غزلیات
قالب
غزل
وزن
مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف)

ای کآب زندگانی من در دهان توست

تیر هلاکِ ظاهر من در کمان توست

۱

گر بُرقعی فرو نگذاری؛ بدین جمال

در شهر، هر که کشته شود در ضَمان توست

۲

تشبیه روی تو نکنم من به آفتاب

کاین مدح آفتاب، نه تعظیم شأن توست

۳

گر یک نظر به گوشهٔ چشم ارادتی

با ما کنی و گر نکنی حکم از آن توست

۴

هر روز خلق را سر یاریّ و صاحبی‌ست

ما را همین سر است که بر آستان توست

۵

بسیار دیده‌ایم درختان میوه‌دار

زین به ندیده‌ایم که در بوستان توست

۶

گر دست دوستان نرسد؛ باغ را چه جرم؟

منعی که می‌رود گُنه از باغبان توست

۷

بسیار در دل آمد از اندیشه‌ها و رفت

نقشی که آن نمی‌رود از دل، نشان توست

۸

با من هزار نوبت اگر دشمنی کنی

ای دوست هم‌چنان دل من، مهربان توست

۹

سعدی به قدر خویش تمنای وصل کن

سیمرغ ما چه لایق زاغ‌آشیان توست

۱۰

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

ردیف احتمالی: توستقافیه: ـان۹ از ۱۰ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

«توست» به واژهٔ پیش از خود چسبیده است؛ ممکن است نشانهٔ جمع یا پسوند دستوری باشد نه ردیفی جدا. تشخیص نهایی با تحلیل ادبیِ انسانی است.

  • پایان مشترک ممکن است فقط یک پسوند دستوری باشد
  • برخی مصرع‌ها از الگو پیروی نمی‌کنند

پایان مصرع‌ها

  1. توستتوست
  2. جمالتوست
  3. آفتابتوست
  4. ارادتیتوست
  5. صاحبی‌ستتوست
  6. میوه‌دارتوست
  7. جرمتوست
  8. رفتتوست
  9. کنیتوست
  10. کنتوست

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

دربارهٔ سعدی

۲٬۰۱۰ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ غزلیات (۶۳۷ شعر) قرار دارد.