غزلیات

غزل شمارهٔ ۱۶۸۰ بیدل دهلوی

مجموعه
غزلیات
قالب
غزل
وزن
مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف)

تا چند حسرت چمن و سایه‌های ابر

کو گریه‌ای ‌که خنده کنم بر هوای ابر

۱

افراط عیش دهر ز کلفت گران‌ترست

دوش هوا پر آبله شد از ردای ابر

۲

باید به روز عشرت مستان‌ گریستن

مژگان اگر به نم نرسانند جای ابر

۳

زاهد مباش منکر تردامنان عشق

رحمت بهانه‌جوست در این لکه‌های ابر

۴

چندین هزار تخم اجابت فراهم است

در سایهٔ بلندی دست دعای ابر

۵

یارب در این چمن به چه اقبال می‌رسد

چتر بهار و سایهٔ بال همای ابر

۶

توفان به این شکوه نبوده‌ست موجزن

چشم که پاک کرد به دامن هوای ابر

۷

از اعتبار دست بشستن قیامت است

افتاده است آب چو آتش قفای ابر

۸

جیب جنون مباد ز خشکی به هم درّد

زبن چشم تر که دوخته‌ام بر قبای ابر

۹

جایی که ظرف همت مستان طلب کنند

ماییم و کاسهٔ می و دست گدای ابر

۱۰

صبح بهار یاد تو در خاطرم گذشت

چندان گریستم که تهی گشت جای ابر

۱۱

عمری‌ست می‌کنم عرق ومی‌چکم به خاک

بیدل سرشته‌اند گلم از حیای ابر

۱۲

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

ردیف احتمالی: ابرقافیه: ـای۱۲ از ۱۲ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

«ابر» به واژهٔ پیش از خود چسبیده است؛ ممکن است نشانهٔ جمع یا پسوند دستوری باشد نه ردیفی جدا. تشخیص نهایی با تحلیل ادبیِ انسانی است.

  • پایان مشترک ممکن است فقط یک پسوند دستوری باشد

پایان مصرع‌ها

  1. ابرابر
  2. گران‌ترستابر
  3. گریستنابر
  4. عشقابر
  5. استابر
  6. می‌رسدابر
  7. موجزنابر
  8. استابر
  9. دردابر
  10. کنندابر
  11. گذشتابر
  12. خاکابر

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

دربارهٔ بیدل دهلوی

۲٬۸۲۸ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ غزلیات (۲٬۸۲۷ شعر) قرار دارد.