غزلیات

غزل شمارهٔ ۵۹ بیدل دهلوی

مجموعه
غزلیات
قالب
غزل
وزن
مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف)

فال حباب زن‌، بشمر موج آب را

چشمی به صفر گیر و نظر کن حساب را

۱

عشق از مزاج ما به هوس گشت متهم

در شک گرفت نقطهٔ وهم انتخاب را

۲

گر نیست زین قلمرو اوهام عبرتت

آب حیات تشنه لبی‌ کن سیراب را

۳

چشمم تحیر آینهٔ نقش پای تست

مپسند خالی از قدمت این رکاب را

۴

عالم تصرف ید بیضا گرفته است

اعجاز دیگر است ز رویت نقاب را

۵

امروز در قلمرو نظاره نور نیست

از بس خطت به سایه نشاند آفتاب را

۶

فیض بهار لغزش مستانه بردنی‌ست

در شیشه‌های آبله میکن گلاب را

۷

اجزای ما چو صبح نفس‌پرور است و بس

شیرازه کرده‌اند به باد این کتاب را

۸

ما بیخودان به غفلت خود پی‌ نبرده‌ایم

چشم آشنا نشد که چه رنگ است خواب را

۹

در طینت فسرده‌صفاها کدورت است

آیینه می‌کند همه زنگار آب را

۱۰

جوش خزانم آینه‌دار بهار اوست

نظاره کن ز چاک کتان ماهتاب را

۱۱

بیدل به گیرودار نفس آنقدر مناز

آیینه کن شکست کلاه حباب را

۱۲

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

ردیف: راقافیه: ـاب۱۱ از ۱۲ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

  • برخی مصرع‌ها از الگو پیروی نمی‌کنند
  • مصرع نخست مطلع در الگو نمی‌گنجد

پایان مصرع‌ها

  1. رارا
  2. متهمرا
  3. عبرتترا
  4. تسترا
  5. استرا
  6. نیسترا
  7. بردنی‌سترا
  8. بسرا
  9. نبرده‌ایمرا
  10. استرا
  11. اوسترا
  12. منازرا

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

دربارهٔ بیدل دهلوی

۲٬۸۲۸ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ غزلیات (۲٬۸۲۷ شعر) قرار دارد.