غزلیات

غزل شمارهٔ ۲۰۵۲ مولانا

شاعر
مولانا
مجموعه
غزلیات
قالب
غزل
وزن
مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف)

ای آنک از میانه کران می‌کنی مکن

با ما ز خشم روی گران می‌کنی مکن

۱

دربند سود خویشی و اندر زیان ما

کس زین نکرد سود زیان می‌کنی مکن

۲

راضی شدی که بیش نجویی زیان ما

این از پی رضای کیان می‌کنی مکن

۳

بر جای باده سرکه غم می‌دهی مده

در جوی آب خون چه روان می‌کنی مکن

۴

از چهره‌ام نشاط طرب می‌بری مبر

بر چهره‌ام ز دیده نشان می‌کنی مکن

۵

مظلوم می‌کشی و تظلم همی‌کنی

خود راه می‌زنی و فغان می‌کنی مکن

۶

پایم به کار نیست که سرمست دلبرم

مر مست را بهل چه کشان می‌کنی مکن

۷

گویی بیا که بر تو کنم صبر را شبان

بر بره گرگ را چه شبان می‌کنی مکن

۸

در روز زاهدی و به شب زاهدان کشی

امشب که آشتی است همان می‌کنی مکن

۹

ای دوستان ز رشک تو خصمان همدگر

این دوست را چه دشمن آن می‌کنی مکن

۱۰

گویی که می مخور پس اگر می همی‌دهی

مخمور را چه خشک دهان می‌کنی مکن

۱۱

گویی چو تیر راست رو اندر هوای ما

پس تیر راست را چه کمان می‌کنی مکن

۱۲

گویی خموش کن تو خموشم نمی‌هلی

هر موی را ز عشق زبان می‌کنی مکن

۱۳

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

ردیف احتمالی: می‌کنی مکنقافیه: ـان۱۲ از ۱۳ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

«می‌کنی مکن» به واژهٔ پیش از خود چسبیده است؛ ممکن است نشانهٔ جمع یا پسوند دستوری باشد نه ردیفی جدا. تشخیص نهایی با تحلیل ادبیِ انسانی است.

  • پایان مشترک ممکن است فقط یک پسوند دستوری باشد
  • ردیف بلند (سه واژه یا بیشتر)
  • برخی مصرع‌ها از الگو پیروی نمی‌کنند

پایان مصرع‌ها

  1. مکنمکن
  2. مامکن
  3. مامکن
  4. مدهمکن
  5. مبرمکن
  6. همی‌کنیمکن
  7. دلبرممکن
  8. شبانمکن
  9. کشیمکن
  10. همدگرمکن
  11. همی‌دهیمکن
  12. مامکن
  13. نمی‌هلیمکن

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

دربارهٔ مولانا

۶٬۳۲۹ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ غزلیات (۳٬۲۳۰ شعر) قرار دارد.