غزلیات

غزل شمارهٔ ۲۵۸۰ مولانا

شاعر
مولانا
مجموعه
غزلیات
قالب
غزل
وزن
مفعول مفاعیلن مفعول مفاعیلن (هزج مثمن اخرب)

ای خیره نظر در جو پیش آ و بخور آبی

بیهوده چه می‌گردی بر آب چو دولابی

۱

صحراست پر از شکر دریاست پر از گوهر

یک جو نبری زین دو بی‌کوشش و اسبابی

۲

گر مرد تماشایی چون دیده بنگشایی

بگشادن چشم ارزد تابانی مهتابی

۳

محراب بسی دیدی در وی بنگنجیدی

اندر نظر حربی بشکافد محرابی

۴

ما تشنه و هر جانب یک چشمه حیوانی

ما طامع و پیش و پس دریا کف وهابی

۵

ره چیست میان ما جز نقص عیان ما

کو پرده میان ما جز چشم گران خوابی

۶

شش نور همی‌بارد زان ابر که حق آرد

جسمت مثل بامی هر حس تو میزانی

۷

شش چشمه پیوسته می‌گردد شب بسته

زان سوش روان کرده آن فاتح ابوابی

۸

خورشید و قمر گاهی شب افتد در چاهی

بیرون کشدش زان چه بی‌آلت و قلابی

۹

صد صنعت سلطانی دارد ز تو پنهانی

زیرا که ضعیفی تو بی‌طاقت و بی‌تابی

۱۰

این مفرش و آن کیوان افلاک ورای آن

بر کف خدا لرزان ماننده سیمابی

۱۱

دریا چو چنان باشد کف درخور آن باشد

اندر صفتش خاطر هست احول و کذابی

۱۲

بگریزد عقل و جان از هیبت آن سلطان

چون دیو که بگریزد از عمر خطابی

۱۳

بکری برمد از شو معشوق جهانش او

از جان عزیز خود بیگانه و صخابی

۱۴

ره داده به دام خود صد زاغ پی بازی

چون باز به دام آمد برداشته مضرابی

۱۵

خاموش که آن اسعد این را به از این گوید

بی‌صفقه صفاقی بی‌شرفه دبابی

۱۶

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

قافیه: ـابی۱۵ از ۱۶ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

  • برخی مصرع‌ها از الگو پیروی نمی‌کنند
  • مصرع نخست مطلع در الگو نمی‌گنجد

پایان مصرع‌ها

  1. آبیدولابی
  2. گوهراسبابی
  3. بنگشاییمهتابی
  4. بنگنجیدیمحرابی
  5. حیوانیوهابی
  6. ماخوابی
  7. آردمیزانی
  8. بستهابوابی
  9. چاهیقلابی
  10. پنهانیبی‌تابی
  11. آنسیمابی
  12. باشدکذابی
  13. سلطانخطابی
  14. اوصخابی

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

دربارهٔ مولانا

۶٬۳۲۹ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ غزلیات (۳٬۲۳۰ شعر) قرار دارد.