قطعه‌ها

شمارهٔ ۳۷ - جواب وحید ایرج میرزا

مجموعه
قطعه‌ها
قالب
قطعه
وزن
مفاعلن فعلاتن مفاعلن فعلن (مجتث مثمن مخبون محذوف)

ستوده طبع وحیدا رسید نامۀ تو

شد از رسیدنش این جان ناتوان خرسند

۱

ز گفته های تو در وصف خویش خُرسندم

چنان که از کرم ابر، بوستان خرسند

۲

نه من به تنها خرسند از آن شدم که شود

برای هر که فرستند ارمغان خرسند

۳

اَخ الفضایل و اُمُ المَکارِمی و ز تو

دل ابوالفرج و ابن خلّکان خرسند

۴

زمانه فرصت این حرف‌ها به ما ندهد

غمین مباش اگر نیستی به جان خرسند

۵

به هر که در نگری چون من و تو دلتنگست

گُمان مبر که بود کس در این جهان خرسند

۶

اگر ز درد دل بنده باخبر باشی

شوی ز درد دل خویش بی‌گمان خرسند

۷

من از روان خود آزرده‌ام ولی مَردم

ازین که هست فلان شعرِ من روان خرسند

۸

چنانکه در غم جان کندن است مردِ صلیب

به نَظرِه جمعی در پایِ دارِ آن خرسند

۹

تمام بی‌هنرانند خلق دورهٔ ما

چسان شود دو هنرور در آن میان خرسند؟

۱۰

ز ضعف اهل دل ارباب مُلک خرسندند

چنانکه راهزن از ضعف کاروان خرسند

۱۱

من ار ملول گذشتم ز دوستان سهلست

به جای بنده بمانند دوستان خرسند

۱۲

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

ردیف احتمالی: خرسندقافیه: ـان۱۱ از ۱۲ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

«خرسند» به واژهٔ پیش از خود چسبیده است؛ ممکن است نشانهٔ جمع یا پسوند دستوری باشد نه ردیفی جدا. تشخیص نهایی با تحلیل ادبیِ انسانی است.

  • پایان مشترک ممکن است فقط یک پسوند دستوری باشد
  • برخی مصرع‌ها از الگو پیروی نمی‌کنند
  • مصرع نخست مطلع در الگو نمی‌گنجد

پایان مصرع‌ها

  1. توخرسند
  2. خرسندمخرسند
  3. شودخرسند
  4. توخرسند
  5. ندهدخرسند
  6. دلتنگستخرسند
  7. باشیخرسند
  8. مردمخرسند
  9. صلیبخرسند
  10. ماخرسند
  11. خرسندندخرسند
  12. سهلستخرسند

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

دربارهٔ ایرج میرزا

۲۲۶ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ قطعه‌ها (۸۹ شعر) قرار دارد.