قصاید

شمارهٔ ۱۶۲ - در مدح قاضی القضاة احمشاد خاقانی

شاعر
خاقانی
مجموعه
قصاید
قالب
قصیده
وزن
مفتعلن مفتعلن فاعلن (سریع مطوی مکشوف)

تا رقم حسن تو زد آسمان

نامزد عشق تو آمد جهان

۱

حلقه به گوش غم تو گشت عقل

غاشیه‌دار لب تو گشت جان

۲

زلف تو شیطان ملایک فریب

روی تو سلطان ممالک ستان

۳

عشق تو آورده قیامت پدید

فتنهٔ تو کرده سلامت نهان

۴

تابش رخسار تو از راه چشم

کرد چراگاه دل از ارغوان

۵

سلسله‌های فلک است آن دو زلف

تا نکنی قصد سرش، هان و هان

۶

ز آنکه جهان یکسره گردد خراب

گر ببری سلسلهٔ آسمان

۷

حلقه‌ای ار کم شود از زلف تو

خاتم جم خواه به تاوان آن

۸

در لب تو هست ز کوثر اثر

در دل خاقانی از آتش نشان

۹

قبلهٔ تو اختر جوزا رکاب

قدوهٔ او گوهر دریا بنان

۱۰

حرز امم، حبر امام احمشاد

قاضی شه پرور و سلطان نشان

۱۱

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

قافیه: ـان۱۰ از ۱۱ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

«» به واژهٔ پیش از خود چسبیده است؛ ممکن است نشانهٔ جمع یا پسوند دستوری باشد نه ردیفی جدا. تشخیص نهایی با تحلیل ادبیِ انسانی است.

  • پایان مشترک ممکن است فقط یک پسوند دستوری باشد
  • برخی مصرع‌ها از الگو پیروی نمی‌کنند

پایان مصرع‌ها

  1. آسمانجهان
  2. عقلجان
  3. فریبستان
  4. پدیدنهان
  5. چشمارغوان
  6. زلفهان
  7. خرابآسمان
  8. توآن
  9. اثرنشان
  10. رکاببنان
  11. احمشادنشان

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

دربارهٔ خاقانی

۱٬۳۶۴ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ قصاید (۲۲۴ شعر) قرار دارد.