غزلیات

غزل شمارهٔ ۳۴۴۸ صائب

شاعر
صائب
مجموعه
غزلیات
قالب
غزل
وزن
فعلاتن فعلاتن فعلاتن فعلن (رمل مثمن مخبون محذوف)

اهل دل اوست که در وسعت خلق افزاید

کعبه آن است که در ناف بیابان باشد

۱

حیف خود می کشد آخر ز فلک ناله من

این شرر چند درین سوخته پنهان باشد؟

۲

مرگ بیداردلان صحبت بیدردان است

شرر از دود سیه کار گریزان باشد

۳

صائب این تازه غزل کز قلمت ریخته است

جای آن است که تاج سر دیوان باشد

۴

حجت زنده دلی دیده گریان باشد

شاهد مرده دلیها لب خندان باشد

۵

مهر زن بر دهن خنده که در بزم جهان

سر خود می خورد آن پسته که خندان باشد

۶

بر سر خوان فلک شکوه ز طالع کفرست

شوری بخت درین بزم نمکدان باشد

۷

مستی از دایره عقل برون برد مرا

گرد خوابی که کلید در زندان باشد

۸

می کند پرتو خورشید سپرداری خویش

حسن آن نیست که محتاج نگهبان باشد

۹

عشق بی صفحه رخسار نگردد گویا

مور را آینه از دست سلیمان باشد

۱۰

همچو خورشید به ذرات جهان قسمت کن

گر نصیب تو ز گردون همه یک نان باشد

۱۱

برق شیرازه خرمن نتواند کردن

می چه سازد به دماغی که پریشان باشد؟

۱۲

بگریزند ز مردم که درین وحشتگاه

فتح ازان است که از خلق گریزان باشد

۱۳

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

ردیف احتمالی: باشدقافیه: ـان۱۳ از ۱۳ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

«باشد» به واژهٔ پیش از خود چسبیده است؛ ممکن است نشانهٔ جمع یا پسوند دستوری باشد نه ردیفی جدا. تشخیص نهایی با تحلیل ادبیِ انسانی است.

  • پایان مشترک ممکن است فقط یک پسوند دستوری باشد
  • مصرع نخست مطلع در الگو نمی‌گنجد

پایان مصرع‌ها

  1. افزایدباشد
  2. منباشد
  3. استباشد
  4. استباشد
  5. باشدباشد
  6. جهانباشد
  7. کفرستباشد
  8. مراباشد
  9. خویشباشد
  10. گویاباشد
  11. کنباشد
  12. کردنباشد
  13. وحشتگاهباشد

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

دربارهٔ صائب

۹٬۸۷۴ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ غزلیات (۶٬۹۹۵ شعر) قرار دارد.