غزلیات

غزل شمارهٔ ۶۹۱۹ صائب

شاعر
صائب
مجموعه
غزلیات
قالب
غزل
وزن
مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف)

قطع نظر چگونه ز جانان کند، کسی؟

از ماه مصر آینه پنهان کند، کسی

۱

در حفظ خنده آن دهن تنگ عاجزست

چون شور حشر را به نمکدان کند، کسی؟

۲

کوته زبان خامه و مکتوب تنگ ظرف

اظهار شوق خود به چه عنوان کند، کسی؟

۳

واصل توان به بحر ازین جویبار شد

با تیغ چون مضایقه در جان کند، کسی؟

۴

دردی است درد عشق ز جان خوشگوارتر

این درد را برای چه درمان کند، کسی؟

۵

بستن نظر ز تازه خطان بی بصیرتی است

چون در بهار پشت به بستان کند، کسی؟

۶

تا ممکن است گوشه گرفتن ز مردمان

اوراق عمر را چه پریشان کند، کسی؟

۷

در حفظ عشق، پرده ناموس عاجزست

چون ماه را نهفته به دامان کند، کسی؟

۸

در شوره زار، تخم ندامت ثمر دهد

افتادگی چرا به خسیسان کند کسی؟

۹

عمر دوباره یافت زلیخا ز ماه مصر

اوقات به که صرف عزیزان کند، کسی

۱۰

تا می توان ز تیغ شهادت حیات یافت

لب تر چرا به چشمه حیوان کند، کسی؟

۱۱

تا می توان شدن هدف سنگ کودکان

از شهر رو چرا به بیابان کند، کسی؟

۱۲

در تنگنای جسم زند دل چه دست و پا؟

در عرصه تنور چه طوفان کند، کسی؟

۱۳

با خلق حرف سخت زدن از جنون بود

اطفال را چه سنگ به دامان کند، کسی؟

۱۴

یوسف شنیده ای که ز اخوان چها کشید

صائب چه اعتماد به اخوان کنند، کسی؟

۱۵

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

ردیف احتمالی: کند کسیقافیه: ـان۱۴ از ۱۵ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

«کند کسی» به واژهٔ پیش از خود چسبیده است؛ ممکن است نشانهٔ جمع یا پسوند دستوری باشد نه ردیفی جدا. تشخیص نهایی با تحلیل ادبیِ انسانی است.

  • پایان مشترک ممکن است فقط یک پسوند دستوری باشد
  • برخی مصرع‌ها از الگو پیروی نمی‌کنند

پایان مصرع‌ها

  1. کسیکسی
  2. عاجزستکسی
  3. ظرفکسی
  4. شدکسی
  5. خوشگوارترکسی
  6. استکسی
  7. مردمانکسی
  8. عاجزستکسی
  9. دهدکسی
  10. مصرکسی
  11. یافتکسی
  12. کودکانکسی
  13. پاکسی
  14. بودکسی

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

دربارهٔ صائب

۹٬۸۷۴ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ غزلیات (۶٬۹۹۵ شعر) قرار دارد.