غزلیات

غزل شمارهٔ ۱۸۸۴ بیدل دهلوی

مجموعه
غزلیات
قالب
غزل
وزن
مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف)

بحث و جدل به افت جان می‌کند طرف

سرها به تیغ فتنه زبان می‌کند طرف

۱

طعن خسان مقابل صدق مقال توست

اظهار راستی به سنان می‌کند طرف

۲

از گفت و گو به خاک مزن ‌گوهر وقار

این موج بحر را به‌ کران می‌کند طرف

۳

تا کی ز چارسوی تعلق خرد کسی

جنسی ‌که آتشش به دکان می‌کند طرف

۴

تشویش خوب و زشت ز آثار آگهی‌ست

آیینه را صفا به جهان می‌کند طرف

۵

بد نیست با معاملهٔ جاه ساختن

اما دماغ را به خران می‌کند طرف

۶

پیدا اگر نباشی از آفات رسته‌ای

با ناوک غرور نشان می‌کند طرف

۷

تا آتشی به دل نزند عشق چون سپند

آداب را به ناله چسان می‌کند طرف

۸

همدرس خلق باش‌، تغافل کمال نیست

ای بی خبر کری به فغان می‌کند طرف

۹

آسان مدان تردد روزی که چون هلال

با نُه سپهر یک لب نان می‌کند طرف

۱۰

بیدل غرور لاف دلیل سبکسری‌ست

خودسنجی‌ات به سنگ‌کران می‌کند طرف

۱۱

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

ردیف احتمالی: می‌کند طرفقافیه: ـان۱۱ از ۱۱ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

«می‌کند طرف» به واژهٔ پیش از خود چسبیده است؛ ممکن است نشانهٔ جمع یا پسوند دستوری باشد نه ردیفی جدا. تشخیص نهایی با تحلیل ادبیِ انسانی است.

  • پایان مشترک ممکن است فقط یک پسوند دستوری باشد
  • ردیف بلند (سه واژه یا بیشتر)

پایان مصرع‌ها

  1. طرفطرف
  2. توستطرف
  3. وقارطرف
  4. کسیطرف
  5. آگهی‌ستطرف
  6. ساختنطرف
  7. رسته‌ایطرف
  8. سپندطرف
  9. نیستطرف
  10. هلالطرف
  11. سبکسری‌ستطرف

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

دربارهٔ بیدل دهلوی

۲٬۸۲۸ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ غزلیات (۲٬۸۲۷ شعر) قرار دارد.