غزلیات

غزل شمارهٔ ۲۶۳۱ بیدل دهلوی

مجموعه
غزلیات
قالب
غزل
وزن
مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف)

امروزکیست مست تماشای آینه

کز ناز موج می‌زند اجزای آینه

۱

دیوانهٔ جمال تو گر نیست از چه رو

جوهرکشیده سلسله در پای آینه

۲

در حسرت بهار خطت ‌گرد می‌کند

جوهر به جای سبزه ز صحرای آینه

۳

موقوف جلوهٔ ‌گل شبنم بهار توست

جوش‌ گهر ز موجهٔ دریای آینه

۴

از شرم آنکه آب نشد از نظاره‌ات

گرداب خجلت است سراپای آینه

۵

شد عمر صرف جلوه‌پرستی‌، ولی چه سود

نگرفت بینوا دل ما جای آینه

۶

جز حیرت آنچه هست متاع‌ کدورت است

در عشق بعد از این من و سودای آینه

۷

با خوی زشت صحبت روشندلان مخواه

زنگی خجل شود به تماشای آینه

۸

حسن و هزار نسخهٔ نیرنگ در بغل

ما و دلی و یک ورق انشای آینه

۹

روزی‌ که داد عرض نزاکت میان یار

افتاد مو به دیدهٔ بینای آینه

۱۰

چندان که چشم باز کنی جلوه می‌دهد

اسمی‌ست ششجهت ز مسمای آینه

۱۱

بیدل به هر دلی ندهند آرزوی داغ

اسکندر است باب تمنای آینه

۱۲

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

ردیف احتمالی: آینهقافیه: ـای۱۲ از ۱۲ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

«آینه» به واژهٔ پیش از خود چسبیده است؛ ممکن است نشانهٔ جمع یا پسوند دستوری باشد نه ردیفی جدا. تشخیص نهایی با تحلیل ادبیِ انسانی است.

  • پایان مشترک ممکن است فقط یک پسوند دستوری باشد
  • با حروف قافیهٔ منبع هم‌خوان نیست

پایان مصرع‌ها

  1. آینهآینه
  2. روآینه
  3. می‌کندآینه
  4. توستآینه
  5. نظاره‌اتآینه
  6. سودآینه
  7. استآینه
  8. مخواهآینه
  9. بغلآینه
  10. یارآینه
  11. می‌دهدآینه
  12. داغآینه

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

دربارهٔ بیدل دهلوی

۲٬۸۲۸ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ غزلیات (۲٬۸۲۷ شعر) قرار دارد.