قصاید

شمارهٔ ۴۱ - قصیده خاقانی

شاعر
خاقانی
مجموعه
قصاید
قالب
قصیده
وزن
مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف)

خسرو بدار ملک جم ایوان تازه کرد

در هشت خلد مملکه بستان تازه کرد

۱

کیخسرو تهمتن بر زال سیستان

در ملک نیم روز شبستان تازه کرد

۲

این کعبه را که سد سکندر حریم اوست

خضر خلیل مرتبه بنیان تازه کرد

۳

بهر ثبات ملک چنین کعبهٔ جلال

از بوقبیس حلم خود ارکان تازه کرد

۴

قصری که عرش کنگرهٔ اوست آسمان

از عقد انجمش گهر افشان تازه کرد

۵

مانا که بهر تاختن مرکبان عقل

مهدی به عالم آمد و میدان تازه کرد

۶

یا عالمی ز لطف برآورد کردگار

وانگه در او معادن حیوان تازه کرد

۷

دست کرم گشاد شه و پای بخل بست

تا پیشگاه قصر شرف وان تازه کرد

۸

قحط سخا ز کشور امید برگرفت

گر خلق بهر عاطفه باران تازه کرد

۹

شاهی که بهر کوههٔ زین‌ جنیبتانش

ماهی به چرخ تحفه ز دندان تازه کرد

۱۰

خاقان اعظم آنکه بقا با سعادتش

هم‌شیرهٔ ابد شد و پیمان تازه کرد

۱۱

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

ردیف احتمالی: تازه کردقافیه: ـان۱۱ از ۱۱ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

«تازه کرد» به واژهٔ پیش از خود چسبیده است؛ ممکن است نشانهٔ جمع یا پسوند دستوری باشد نه ردیفی جدا. تشخیص نهایی با تحلیل ادبیِ انسانی است.

  • پایان مشترک ممکن است فقط یک پسوند دستوری باشد

پایان مصرع‌ها

  1. کردکرد
  2. سیستانکرد
  3. اوستکرد
  4. جلالکرد
  5. آسمانکرد
  6. عقلکرد
  7. کردگارکرد
  8. بستکرد
  9. برگرفتکرد
  10. جنیبتانشکرد
  11. سعادتشکرد

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

دربارهٔ خاقانی

۱٬۳۶۴ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ قصاید (۲۲۴ شعر) قرار دارد.