غزلیات

غزل شمارهٔ ۶۳۵ صائب

شاعر
صائب
مجموعه
غزلیات
قالب
غزل
وزن
مفاعلن فعلاتن مفاعلن فعلن (مجتث مثمن مخبون محذوف)

ببین به دور لبش خط عنبرافشان را

که چون شراب برون داده راز پنهان را

۱

به باد دست، کلید خزانه را مسپار

مده به دست صبا زلف عنبرافشان را

۲

مکن به ماه نو ابروی یار را تشبیه

چه نسبت است به محراب طاق نسیان را؟

۳

درازدستی اهل هوس ز گستاخی

به ماه مصر گوارا نمود زندان را

۴

ز لطف و قهر تو مهرم نمی شود کم و بیش

که پشت و رو نبود آفتاب تابان را

۵

گره به جبهه آیینه وار خویش مزن

مکن به طوطی خوش حرف تنگ، میدان را

۶

اگر تو دامن خود را به دست ما ندهی

ز دست ما نگرفته است کس گریبان را

۷

ز بس که خلق تنک مایه اند از انصاف

به سیم قلب نگیرند ماه کنعان را

۸

بر آن گروه حلال است دعوی همت

که چین جبهه شمارند مد احسان را

۹

کباب حسن گلوسوز تشنگی گردم!

که سرد بر دل من کرد آب حیوان را

۱۰

جدا نمی شود از هم، دو دل یکی چو شود

نمی توان ز دل ما کشید پیکان را

۱۱

غلط به کاغذ ابری کنند دیده وران

فشرد بس که فلک ابرهای احسان را

۱۲

در آن سری که بود خارخار شوق، کند

چو گردباد به یک پای طی، بیابان را

۱۳

ز ناقصان بصیرت بلندپروازی

سر از دریچه برون کردن است کوران را

۱۴

خرید خون خود از ناز نعمت الوان

فشرد بر جگر خویش هر که دندان را

۱۵

ز آه دل نگشاید که از گشاد خدنگ

دل گرفته نگردد شکفته پیکان را

۱۶

سخن به مردم فهمیده عرض کن صائب

به شوره زار مکن صرف، آب حیوان را

۱۷

قافیه و ردیف

نتیجهٔ پیشنهادی

ردیف احتمالی: راقافیه: ـان۱۷ از ۱۷ مصرع قافیه‌دار با این الگو می‌خوانَد

«را» به واژهٔ پیش از خود چسبیده است؛ ممکن است نشانهٔ جمع یا پسوند دستوری باشد نه ردیفی جدا. تشخیص نهایی با تحلیل ادبیِ انسانی است.

  • پایان مشترک ممکن است فقط یک پسوند دستوری باشد

پایان مصرع‌ها

  1. رارا
  2. مسپاررا
  3. تشبیهرا
  4. گستاخیرا
  5. بیشرا
  6. مزنرا
  7. ندهیرا
  8. انصافرا
  9. همترا
  10. گردمرا
  11. شودرا
  12. ورانرا
  13. کندرا
  14. بلندپروازیرا

این نتیجه را برنامه با مقایسهٔ نوشتهٔ پایان مصرع‌ها پیشنهاد کرده است؛ وزن و تلفظ بررسی نشده و جایگزین تحلیل عروضی نیست.

دربارهٔ صائب

۹٬۸۷۴ شعر منتشرشده در آرشیو

این شعر در مجموعهٔ غزلیات (۶٬۹۹۵ شعر) قرار دارد.